آموزش پایه کار با ابزار جراحی دهان

Instrumentation for Basic Oral Surgery

Incising Tissue

scalpel

• کاربرد: برش بافت
• دسته بیستوری+تیغ بیستوری
• شایعترین دسته بیستوری جهت جراحی دهان: دسته شماره 3

Scalpel blades

• شایعترین تیغ مورد استفاده در جراحی دهان: تیغ شماره 15
• تیغ 15:
• برش پریوست و مخاط و
• برش سولکولار• تیغ c15:

• نوع کوچکتر تیغ 15

• تیغ 10:
• تیغ بزرگتر از 15
• برش های پوستی

• تیغ 12:
• فرم منحنی شکل
• برش های خلفی سولکولار و توبروزیته

• تیغ 11:
• تیغ نوک تیز
• برش های Stab مثلا در باز کردن آبسه

 

 

loading a scalpel blade

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

• نحوه صحیح در دست گرفتن اسکالپل : بصورت pen grasp
• تیغ بیستوری بعد از کشیده شدن بر روی استخوان کند می شود و باید تعویض گردد

 

 

 

 

 

 

no.9Molt periosteal elevator

• کاربرد: بلند کردن موکوپریوست
• شایعترین: الواتور پریوست 9molt

• ابزار دو طرفه:

نوک تیز برای بلند کردن پاپی و شروع بلند کردن فلپ

نوک پهن قاشقی برای ادامه بلند کردن فلپ

 

 

• به 3 طریق می توان از الواتور پریوست استفاده کرد:

1.حرکت چرخشی-اهرمی twisting-prying:

نوک تیز الواتور
باعث بلند شدن لبه های فلپ و پاپی می شود

2.حرکت ضربه ای:
نوک پهن الواتور
ضربه های ممتد زیر پریوست
بهترین و موثرترین روش استفاده از این ابزار با ترومای کمتر

3.حرکت کششی:
نوک پهن الواتور
زیر فلپ قرار گرفته و فلپ را به بیرون می کشد

 

 

 

 

 

Retracting Soft Tissue

Austin retractor

• هدف از رترکشن:
دید و دسترسی بیشتر و محافظت از بافت
• کاربرد آستین:
کنار زدن گونه، زبان و فلپ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

• کاربرد:
کنار زدن فلپ و قرار گرفتن در عمق فلپ

 

 

 

 

 

 

 

 

Henahan retractor

Seldin retractor

• الواتور پریوست 9molt:
نوک پهن آن می تواند در عمق فلپ قرار گیرد
اما بعلت sharpبودن می تواند باعث پارگی پریوست شود
• جهت حل این مشکل رترکتور Henahan و Seldin با لبه blunt طراحی شده است

Weider retractor
• کاربرد:
رترکتور اختصاصی زبان• سطح دندانه دار
• البته جهت دسترسی به نواحی خلفی زبان و بیرون کشیدن زبان از towel clamp استفاده می شود

Grasping Soft Tissue

Adson tissue forceps

هدف از استفاده از پنس:
1.تثبیت بافت جهت سوچورینگ

2.یا برش نگه داشتن بافتی که باید بیوپسی شود

3.خارج کردن اجسام از حفره دهان

• کاربرد پنس آدسون:

برای نگه داشتن و تثبیت بافت

• پنس آدسون دندانه دار آسیب بافتی کمتری ایجاد می کند برخلاف نوع بدون دندانه

عیب آدسون دسترسی کمتر در نواحی خلفی دهان است

Stillies pickup college pliers

•پنس Stillies pickup

دسترسی بهتر به نواحی خلفی دهانشبیه به آدسون بدون دندانه است با شنک بلندتر

• پنس college pliers:

برای هدایت بافت مناسب نیستبرای برداشتن اجسام

 

 

 

 

hemostat

• کاربرد:

1. برای کنترل خونریزی و کلمپ کردن عروق
2. برای برداشتن اجسام
• مستقیم یا منحنی
• کوچک یا بزرگ
• شایعترین در جراحی دهان:
هموستات موسکیتو

Removing Bone

Rongeurs

• برای cut کردن قطعات کوچک استخوان

• صرفا cut کردن نه کندن استخوان

• انواعی که همزمان لبه و نوک برنده دارند در جراحی دهان مناسب ترند

Burr and handpiece
• برای بریدن ،تراشیدن و حذف استخوان
• صرفا با کمک موتور الکتریکی نه airmotor جهت جلوگیری از آمفیزم
• فرز کارباید فیشور 703 یا 557 و فرز روند شماره 8
• جهت حذف استخوان بیشتر مثل توروس پالاتینوس : آکریل بور

Mallet and chisel
• برای حذف استخوان یا ایجاد کات استئوتومی
• یک لبه برنده و یک انتهای چکشخوار
• به چکش جراحیmallet گفته می شود
• شایعترین کاربرد: حذف توروس مندیبولاریس

Bone File
• برای تراشیدن و حذف تیزی های استخوانی و صاف کردن استخوان
• دو سر فعال کوچک و بزرگ
• فایل استخوانی برای حذف
میزان زیاد استخوان مناسب نیست
• دندانه های تیز فایل فقط در
فعالpull stroke جهت
هستند و استخوان را حذف می کنند • اما stroke push استخوان را صیقلی می کند

Removing soft Tissue From Bony Cavities

Periapical Curette

• برای حذف ضایعات پاتولوژیک بافت نرم مثل گرانولوم و کیست پری اپیکال از ساکت و حفرات استخوانی
• ابزار دو سر فعال و خمیده دارد جهت دسترسی بیشتر به همه نقاط

Suturing soft Tissue

Needle Holder

• شایعترین در جراحی دهان:
سوزنگیر مستقیم 15سانتی متری

• نوک کوتاهتر نسبتبه هموستات
• خطوط متقاطع وcross hatch به جای خطوط موازی جهت نگهداری راحت سوزن
• استفاده از هموستات جهت بخیه ممنوع است

 

• نخ های مونوفیلامنت مثل نایلون –chromic gut – gut
• نخ های پلی فیلامنت مثل سیلک – پلی گلایکولیک اسید (ویکریل)
• نخ سنتتیک مثل ویکریل و نایلون
• نخ نچرال مثل سیک و گات و کرومیک
• نخ قابل جذب مثل ویکریل و گات و کرومیک
• نخ غیر قابل جذب سیلک و نایلون
هرچه تعداد رشته های نخ بیشتر باشد گره زدن آن آسان تر خواهد بود اما لیکیج باکتریال آن بیشتر خواهد بود
نخ gut:
از الیاف کلاژن روده بدست می آید
طی 3-5 روز استحکامش را از دست می دهد
اما با اضافه کردن کرومیک اسید استحکام tensile آن بیشتر می شود و به 10-7روز برسد نخ بخیه باید حداقل لبه های فلپ را 5 الی 7 روز در کنار هم نگه دارد

محل ایده آل جهت گرفتن سوزن توسط سوزنگیر:
نزدیکتر به نوک سوزنگیر3/1 ابتدایی به 3/2 انتهایی سوزن

Scissors

• شایعترین قیچی برای حذف بخیه:
قیچی dean:دسته با انحنای خفیفنوک ظریف با لبه های دندانه دار
• شایعترین قیچی برای بافت
نرم:
:metz وiris قیچی
دایسکشن وundermind کردن
بافتها
برای حذف بخیه استفاده نشود قیچی iris کوتاهتر است نوک ظریفتر دارد نوک صرفا sharp دارد
ولی metz بزرگتر است و نوع blunt هم دارد

Holding the Mouth Open

bite block

• برای باز کردن دهان
• قطعه سیلیکونی وج مانند
• هدف ثابت نگه داشتن مندیبل در موقعیت مطلوب جهت راحتی بیشتر بیمار نه ماگزیمم opening
• در نواحی مولری از سایز اطفال استفاده شود
• در جراحی طولانی فرصت استراحت به مفصل داده شود

side-action (Molt mouth prop)

• برای باز کردن دهان در حالات غیر معمول مثل تریسموس و بیمار بیهوش
• خطر شکستن فک و دندانها و آسیب به مفصل دارد
• فقط تحت بلاک مندیبل
• فقط توسط فرد با تجربه

Removing Fluids

• برای خارج کردن مایعات و ترشحات از محیط دهان
• ساکشن پرتابل جراحی یا ساکشن مرکزی
• سرساکشن با سوراخ جانبی غیر تروماتیک است و بافت را به داخل نمی کشد

fraser suction tip

• شایعترین سر ساکشن برای جراحی دهان:
سر ساکشن فریزر شماره 12
سوراخ قسمت دسته فشار منفی مکش را کنترل می کند بر روی بافت نرم باز بماند که بافت تروماتیزه نشود

Holding Towels and Drapes in Position

towel clip

• برای نگه داشتن پارچه درپ بیمار و شان پرفوره
و فیکس کردن کورد ابزارهای الکتریکی و لوله ساکشن

Irrigating

plastic syringes with an angled blunt tip

• برای شستشو محل جراحی
• خنک کردن محل برش استخوان و دهان با نرمال سالین جهت جلوگیری از نکروز و تمیزشدن شیارهای فرز
• شایعترین: سرنگ 20 سی سی و سوزن گیج 18 با نوک خمیده بلانت
• بهترین محلول شستشو: نرمال سالین

Extracting Teeth

Dental Elevators

Elevator Components

کاربرد:
1. لوکسه کردن دندان پیش از خارج کردن دندان توسط فورسپس با اکسپند کردن ساکت
2. در موارد خاص امکان خارج کردن دندان به تنهایی را دارد

crossbar handle

Types of Elevators
• الواتور 3 نوع است:
1.الواتور مستقیم straight
2.الواتور مثلثیcryer یا pennant
3.الواتور crane

Triangular elevators

• شایعترین:
الواتور cryer دارای نوع east و west
• برای خارج کردن ریشه خصوصا در مولرهای چند ریشه که یک ریشه ext شده است
• نوک تیز در سمان ریشه فشرده می شود شنک الواتور روی سپتوم اینتررادیکولار یا کرست استخوان باکال قرار می گیرد سپس با نیروی چرخ و محور ریشه خارج می شود
• در محل تکیه گاه تروماتیک است

 

Crane

• شایعترین:
crane pick الواتور
نوک تیز و خمیده که بصورت اهرمی استفاده می شود و می تواند یه دندان و ریشه راخارج کند
در محل تکیه در کرست باکال تروماتیک است
محل درگیری با دندان روی سمان یا روی حفره 3میلی متری تراشیده شده است

root-tip pick

• فقط برای خارج کردن اپکس باقیمانده
• به هیچ وجه از روش اهرم و چرخ و محور استفاده نشود
• اولا با ساکشن دید کامل برقرار شود و نوک ابزار بین ریشه و لامینادورا وج شود تا اپکس خارج شود وگرنه نوک ابزار میشکند یا اپکس از دسترس خارج می شود

Periotomes

• قیچی PDL
• نوک تیز پریوتوم موازی محور طولی ریشه در فضای سولکوس وارد می شود و PDL را با عمق چند میلیمترمیبرد و extدندان ساده تر و آتروماتیک خواهد بود

Extraction Forceps

Forceps Components

• افزایش اکسپنشن ساکت و نهایتا بلند کردن دندان از ساکت
• نوک beak منطبق با ریشه هاست و حجم فوقانی متناسب با شکل تاج

• فورسپس آمریکایی لولای عرضی دارد

 

 

 

 

 

• فورسپس انگلیسی لولای عمودی دارد

 

 

 

 

 

 

 

 

Maxillary Forceps

• زاویه سر فورسپس موازی محور طولی دسته است

• هرچه به سمت دندانهای خلفی میرویم خمیدگی نوک ابزار بیشتر می شود

No. 150 forceps
• برای تمام دندانهای تک ریشه مگزیلا مثل سنترال ، لترال ،کانین و پرمولرها
• نمای نیم رخ S شکل
• نوکها کاملا در تماسند

 

 

 

No. 150A forceps
• برای پرمولرهای مگزیلا مناسبتر است

• نوکها در تماس نیستند

• نوک پهنتری دارد

 

 

 

 

No. 1 forceps

• برای سنترال ، لترال و کانین مگزیلا
• استفاده از این فورسپس راحت تر از 150 است

 

 

 

 

 

No.53L or R forceps

برای مولرهای 3 ریشه مگزیلا

سر فورسپس کرو خلفی دارد

نوع چپ و راست دارد

(Cowhorn) No. 88L or R forceps

• برای مولرهای چند ریشه مگزیلا با تخریب تاجی شدید
• در عمق فورکیشن قرار می گیرد و تروماتیک است

 

 

 

 

 

No. 210S forceps
• برای مولرهای مگزیلا تک ریشه ای و کونیکال مثل مولر سوم مگزیلا
• فورسپس با نوک پهن بدون دندانه

 

 

 

 

 

No. 65 forceps
root-tip forceps •
• برای خارج کردن ریشه های باقیمانده دندانهای مگزیلا
• نوکهای ظریف که به هم می رسند

 

 

 

 

No. 150S forceps
• برای همه دندانهای شیری مگزیلا

Mandibular forceps

• زاویه سر فورسپس 90 درجه نسبت به دسته است

No. 151 forceps

• برای همه دندانهای تک ریشه مندیبل مثل سنترال،لترال،کانین و پرمولرها
• شبیه به فورسپس 150 با نوک رو به پایین

نوک ها به هم می رسند

 

 

 

 

No. 151A forceps
• فقط برای پرمولرهای مندیبل
• نوع تغییر یافته 151
• نوک پهن تر که به هم نمی رسند

 

 

 

 

 

 

 

English style of forceps
• فورسپس انگلیسی 90 درجه برای انسیزورهای مندیبل
• ریسک شکستن تابل استخوانی بیشتر است

 

 

 

 

 

No. 17 molar forceps

• برای مولرهای دو ریشه مندیبل
• برای مولرهای تک ریشه کونیکال

فورسپس 151 مناسبتر است

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(Cowhorn) No. 87 forceps
• برای مولرهای دو ریشه مندیبل با تخریب شدید تاجی

در عمق فورکیشن قرار می گیرد و تروماتیک است

No. 151S forceps
• برای همه دندانهای شیری مندیبل (نوع کوچک 151)

Instrument Tray Systems

Surgical extraction tray

biopsy tray

postoperative tray

تمامی این نکات توسط دکتر حمید پاچناری جراح و متخصص فک و صورت در تهران گردآوری شده برای ارتباط با دکتر پاچناری با این شماره  ارتباط بگیرید: مشاوره در واتس اپ یا تلگرام
۰۹۱۸۸۸۱۷۹۱۸
پیج اینستاگرام
@dr.hamid.pachenari