لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان یکی از مشکلاتی است که در موارد نادری بیماران با آن مواجه می‌شوند. ایمپلنت دندان یکی از موفق‌ترین روش‌های جایگزینی دندان از دست رفته است که با قرارگیری یک فیکسچر تیتانیومی در داخل استخوان فک انجام میشود. این فیکسچر نقش ریشه دندان را بازی می‌کند و پس از گذشت مدتی با استخوان اطراف خود جوش می‌خورد و پایه‌ای محکم برای روکش دندان فراهم می‌کند. در حالت طبیعی، پس از تکمیل فرایند ترمیم، ایمپلنت باید کاملاً ثابت باشد و هیچ‌گونه حرکتی نداشته باشد. با این حال، در برخی شرایط ممکن است فرد احساس لق شدن در ناحیه ایمپلنت داشته باشد که نیازمند بررسی دقیق است.
لق شدن فیکسچر ایمپلنت یکی از نشانه‌های مهم و حیاتی است چون ثبات فیکسچر عملا به معنی موفقیت درمان به شمار می‌رود. در خیلی از موارد چیزی که بیمار به عنوان لق شدن احساس می‌کند، مربوط به روکش یا پیچ اتصال است نه خود فیکسچر. اما در برخی شرایط نیز ممکن است اتصال بین استخوان و ایمپلنت دچار مشکل شده باشد. شناخت علت‌های احتمالی این وضعیت به بیمار کمک می‌کند تا سریع‌تر اقدام کند و از بروز آسیب‌های گسترده‌تر جلوگیری شود. بررسی دقیق علت، نقش مهمی در انتخاب روش درمانی مناسب دارد.
برای انجام ایمپلنت دندان به روش‌های مختلف می‌توانید به کلینیک دکتر حمید پاچناری، مرکز ایمپلنت شمال تهران مراجعه کنید. برای رزرو نوبت با این شماره‌ها تماس بگیرید. ۰۲۱۲۶۲۰۵۶۱۰ –۰۹۹۱۲۷۴۱۰۲۷ و ۰۹۱۸۸۸۱۷۹۱۸
علت لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان
لق شدن فیکسچر ایمپلنت به دلیل از دست رفتن اتصال محکم بین استخوان فک و سطح ایمپلنت اتفاق می‌افتد. این اتصال که در اصطلاح تخصصی به آن جوش خوردن استخوان و ایمپلنت گفته میشود به معنی موفقیت کامل درمان است. اگر استئواینتگریشن کامل و درست انجام نشود یا در طول دوره ترمیم دچار اختلال شود فیکسچر در جای خودش محکم نمی‌شود. عوامل متعددی مانند عفونت، فشار بیش از حد یا کیفیت پایین استخوان می‌توانند در این روند نقش داشته باشند.
در برخی موارد نیز لق شدن ناشی از مشکلات مکانیکی است. برای مثال اگر فشار جویدن به شکل نامتعادل به ایمپلنت وارد شود یا طراحی پروتز مناسب نباشد فشار اضافی میتواند باعث تحلیل تدریجی استخوان اطراف ایمپلنت شود. همچنین در افرادی که دندان‌قروچه دارند یا بهداشت دهان را به خوبی رعایت نمی‌کنند، احتمال بروز این مشکل بیشتر است. تشخیص دقیق علت لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان معمولا به عکس‌برداری و معاینه توسط دندانپزشک نیاز دارد.
پری ایمپلنت یا عفونت
یکی از شایع‌ترین دلایل لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان، بروز التهاب و عفونت در بافت‌های اطراف ایمپلنت است که به آن پری ایمپلنت گفته میشود. این وضعیت به دلیل تجمع پلاک و باکتری در اطراف ایمپلنت و رعایت نکردن بهداشت دهان ایجاد میشود. در مراحل اولیه، التهاب محدود به لثه است و با درمان مناسب کنترل میشود اما در صورت پیشرفت، استخوان اطراف هم درگیر میشود و تحلیل می‌رود. این تحلیل استخوانی ثبات فیکسچر را تهدید می‌کند.
عفونت اطراف ایمپلنت با علائمی مثل خونریزی لثه، تورم، درد و بوی بد دهان همراه است. اگر این نشانه‌ها نادیده گرفته شوند، بافت نگهدارنده به تدریج تخریب میشود و ایمپلنت حرکت می‌کند. برای درمان این مشکل در مراحل پیشرفته جراحی برای پاکسازی یا حتی خارج کردن ایمپلنت انجام میشود.
جوش نخوردن درست استخوان و ایمپلنت
فرآیند جوش خوردن استخوان و پایه فیکسچر مهمترین مرحله بعد از کاشت است. اگر این اتصال کامل و درست شکل نگیرد فیکسچر از همان اول یا بعد از مدت کوتاهی دچار لق شدگی میشود. عواملی مثل کیفیت پایین استخوان، تراکم کم بافت استخوانی یا بیماری‌های سیستمیک می‌توانند روند جوش خوردن را مختل کنند. مصرف سیگار و بعضی داروها هم میتواند روی این فرآیند تاثیر منفی داشته باشند.
در صورتی که استخوان‌سازی کافی در اطراف ایمپلنت انجام نشود فشاری که موقع جویدن به ایمپلنت وارد میشود یکنواخت نیست و باعث حرکت میکروسکوپی پایه میشود. وقتی این حرکت‌ها ادامه پیدا می‌کنند تثبیت ایمپلنت کامل نمی‌شود و در نهایت بیمار با شکست درمان مواجه میشود. در چنین شرایطی معمولا نیاز است ایمپلنت خارج شود و پس از ترمیم و تقویت استخوان، درمان مجدد برنامه‌ریزی گردد.
فشار آوردن به ایمپلنت
وارد شدن نیروهای بیش از حد به ایمپلنت یکی دیگر از عوامل مهم لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان است. این فشار ممکن است ناشی از عادت‌هایی مثل دندان‌قروچه، جویدن اجسام سخت یا طراحی نامناسب روکش باشد. ایمپلنت برخلاف دندان طبیعی رباط انعطاف‌پذیر ندارد و نمی‌تواند شوک و ضربه را به صورت طبیعی جذب کند. و توانایی جذب شوک را به شکل طبیعی ندارد. بنابراین فشار بیش از اندازه میتواند مستقیماً به استخوان اطراف منتقل شده و باعث لقی شود. استفاده از محافظ شبانه در افراد مبتلا به دندان‌قروچه میتواند از بروز این مشکل پیشگیری کند.
تحلیل رفتن استخوان
تحلیل استخوان اطراف ایمپلنت میتواند به مرور زمان و در اثر عوامل مختلف رخ دهد. این وضعیت ممکن است به دلیل عفونت مزمن، فشار بیش از حد یا بیماری‌های لثه ایجاد شود. با کاهش حجم و تراکم استخوان ایمپلنت بستر مناسب را از دست می‌دهد و ممکن است حرکت کند. تحلیل استخوان به دلیل کهولت سن یا بیماری به تدریج پیشرفت می‌کند و در مراحل اولیه ممکن است بدون علامت باشد. اگر تحلیل استخوان شدید باشد بین لثه و ایمپلنت فاصله ایجاد میشود و حتی ممکن است رزوه‌های فلزی ایمپلنت از زیر لثه قابل مشاهده باشند. این مشکل نه تنها روی عملکرد ایمپلنت تاثیر دارد بلکه از نظر زیبایی هم ناخوشایند است. بسته به اینکه شدت تحلیل چقدر باشد ممکن است پیوند استخوان، جراحی بازسازی یا حتی خارج کردن ایمپلنت انجام شود.
علائم لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان
لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان با یک سری علائم و نشانه همراه است که اصلا نباید آنها را نادیده بگیرید. ممکن است علائم به صورت تدریجی یا ناگهانی اتفاق بیفتند و شدت آنها برای هر فرد متفاوت باشد. توجه به این نشانه‌ها و مراجعه سریع به دندانپزشک میتواند جلوی مشکلات بیشتر و جدی‌تر را در آینده بگیرد. مهمترین علائم لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان شامل موارد زیر میشود.
- احساس حرکت یا لق بودن هنگام جویدن
- درد یا حساسیت در اطراف ایمپلنت
- خونریزی یا تورم لثه
- ترشح چرک یا بوی نامطبوع
- مشاهده فاصله بین لثه و ایمپلنت
- تغییر در نحوه قرارگیری روکش
درمان شل شدن پیچ ایمپلنت
در برخی موارد وقتی بیمار حس می‌کند ایمپلنت لق شده در واقع پیچ اتصال بین فیکسچر و روکش حرکت می‌کند. این پیچ ممکن است به دلیل نیروهای جویدن یا گذشت زمان کمی آزاد شود و باعث ایجاد حرکت در تاج دندان گردد. خوشبختانه این وضعیت معمولاً با باز کردن روکش و سفت کردن مجدد پیچ رفع میشود و نیازی به جراحی ندارد. اگر این اتفاق مدام تکرار شود دندانپزشک ممکن است طراحی پروتز را تغییر دهد یا بعضی قطعات را تعویض کند. در صورت بروز این مشکل به هیچ عنوان قسمت لق شده را خودسرانه دستکاری نکنید. چون این کار آسیب بیشتری وارد می‌کند. در صورت لق شدن پیچ یا فیکسچر باید سریع به دندانپزشک خود مراجعه کنید.
لق شدن روکش ایمپلنت
گاهی بیمار احساس می‌کند کل مجموعه ایمپلنت حرکت دارد، در حالی که مشکل فقط مربوط به قطعه رابط است. این قطعه بین فیکسچر و روکش قرار می‌گیرد و نقش انتقال نیرو را بر عهده دارد. اگر این قسمت به درستی بسته نشده باشد یا به مرور زمان شل شود بیمار حس می‌کند ایمپلنت لق شده. تشخیص اینکه روکش لق شده یا پیچ و فیکسچر فقط با بررسی تخصصی دندانپزشک امکانپذیر است.
درمان این وضعیت ساده‌تر از لق شدن فیکسچر اصلی است و با باز کردن روکش و تنظیم مجدد قطعات انجام میشود. با این حال، در صورت بی‌توجهی ممکن است قطعات داخلی دیگر دچار آسیب شوند. به همین دلیل توصیه میشود حتما جلسات معاینه دوره‌ای را پیگیری کنید تا دندانپزشک در صورت شل شدن قطعات مخلتلف آنها را دوباره سفت کند.
لق شدن دندان کناری ایمپلنت
در برخی شرایط، بیمار تصور می‌کند ایمپلنت لق شده است، اما در واقع این دندان طبیعی مجاور است که حرکت می‌کند. این وضعیت میتواند به دلیل بیماری لثه، تحلیل استخوان اطراف دندان طبیعی یا فشارهای نامتعادل ناشی از جویدن باشد. تشخیص اینکه دندان طبیعی لق شده یا پایه فیکسچر ایمپلنت اهمیت زیادی دارد چون روش درمان آنها کاملا متفاوت است. اگر دندان طبیعی درگیر شده باید درمان لثه یا اسپلینت کردن دندان انجام شود. معاینه دقیق به انتخاب روش درمانی مناسب کمک می‌کند.
اگر فیکسچر ایمپلنت لق شد چه کار کنیم؟
اگر فرد متوجه حرکت فیکسچر در داخل استخوان شود، باید در اسرع وقت به دندانپزشک مراجعه کند. ادامه استفاده از ایمپلنت لق شده باعث گسترش عفونت یا تخریب بیشتر استخوان میشود. در این شرایط معمولا برای ارزیابی میزان لقی و آسیب تصویربرداری انجام می‌دهند و در ادامه بر اساس شدت مشکل تصمیم می‌گیرند که چه درمانی انجام شود. در بسیاری از موارد می‌توان با اقدام به موقع ایمپلنت را حفظ کرد ولی در بعضی موارد هم باید کاملا خارج شود.
اگر خارج کردن ایمپلنت ضروری است معمولا بعد از ترمیم و بازسازی استخوان می‌توان کاشت مجدد انجام داد. در این موارد رعایت دقیق بهداشت دهان، پرهیز از وارد کردن فشار اضافه و پیگیری جلسات معاینه منظم نقش مهمی در جلوگیری از تکرار این مشکل دارد.
مراقبت از ایمپلنت دندان
بهترین راه برای اینکه مطمئن شوید ایمپلنت دندان دچار آسیب و مشکل نمی‌شود و می‌توانید سال‌ها از آن استفاده کنید رعایت کردن نکات مراقبتی بعد از کاشت است. از جمله این نکات می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- روزانه حداقل دو بار دندان‌ها و اطراف ایمپلنت را با مسواک نرم تمیز کنید تا تجمع پلاک و باکتری کاهش پیدا کند.
- با استفاده از نخ دندان مخصوص ایمپلنت یا برس‌های بین دندانی قسمت‌هایی که مسواک به آنها دسترسی ندارد کامل تمیز کنید.
- شکستن یخ، جویدن اجسام سخت یا وارد کردن فشار زیاد به ایمپلنت میتواند به روکش و قطعات ایمپلنت فشار وارد کند از این کار خودداری کنید.
- اگر هنگام خواب دندان‌ها را به هم فشار می‌دهید یا دندان‌قروچه دارید از گاردهای محافظ شبانه استفاده کنید.
- حتی اگر ایمپلنت هیچ علامتی ندارد، مراجعه منظم به دندانپزشک به شناسایی زودهنگام التهاب، تحلیل استخوان یا شل شدن قطعات کمک می‌کند.
- علائم غیرطبیعی را نادیده نگیرید. خونریزی، تورم، درد، بوی نامطبوع، ترشح یا احساس حرکت در ایمپلنت باید در کوتاه‌ترین زمان توسط دندانپزشک بررسی شود.
- اگر روکش، پیچ یا فیکسچر حرکت می‌کند، آن را فشار ندهید و برای سفت کردن یا تعمیر آن به دندانپزشک مراجعه کنید.
- سیگار و سایر محصولات دخانی می‌توانند روند ترمیم بافت‌ها و سلامت لثه اطراف ایمپلنت را تحت تأثیر قرار دهند تا بهبودی کامل مصرف آنها را محدود یا ترک کنید.
برای اطلاع از قیمت ایمپلنت دندان ۱۴۰۵ با شماره‌های کلینیک دکتر پاچناری تماس بگیرید. ۰۲۱۲۶۲۰۵۶۱۰ –۰۹۹۱۲۷۴۱۰۲۷ و ۰۹۱۸۸۸۱۷۹۱۸
کلام پایانی
لق شدن فیکسچر ایمپلنت دندان موضوعی است که نباید آن را نادیده گرفت چون در خیلی از موارد نشان می‌دهد که مشکلی در بافت‌های اطراف ایمپلنت یا ساختار مکانیکی آن وجود دارد. این وضعیت ممکن است در اثر عفونت، تحلیل استخوان یا فشار بیش از حد یا اختلال در جوش خوردن اولیه ایجاد شود. هر یک از این عوامل نیازمند بررسی تخصصی و انتخاب روش درمانی متناسب هستند. با تشخیص به موقع و درمان زودهنگام می‌توان هم ایمپلنت را حفظ کرد و هم سال‌های طولانی‌تری از آن استفاده کرد.
سوالات متداول
آیا لق شدن فیکسچر ایمپلنت طبیعی است؟
خیر. فیکسچر پس از جوش خوردن با استخوان نباید حرکت داشته باشد و در صورتی که احساس لقی دارید باید حتما توسط دندانپزشک بررسی و معاینه شود.
از کجا بفهمیم فیکسچر لق شده یا پیچ ایمپلنت؟
تشخیص دقیق فقط با معاینه و در صورت نیاز تصویربرداری امکانپذیر است.
آیا لق شدن فیکسچر ایمپلنت قابل درمان است؟
بسته به علت و میزان آسیب، ممکن است با درمان عفونت یا اصلاح مشکل مکانیکی قابل کنترل باشد ولی اگر اتصال بین ایمپلنت و استخوان کامل از بین رفته باید ایمپلنت را خارج کنند.
آیا عفونت باعث لق شدن ایمپلنت میشود؟
بله. التهاب و عفونت پیشرفته اطراف ایمپلنت میتواند باعث تحلیل استخوان و در نتیجه لق شدن فیکسچر شود.
اگر ایمپلنت لق شد چه کار کنیم؟
از جویدن با آن ناحیه خودداری کنید، قسمت لقشده را دستکاری نکنید و در اولین فرصت برای معاینه به دندانپزشک مراجعه کنید.
